Chemiczne zwalczanie szkodników drewna

 

Metody chemiczne w zwalczaniu owadów niszczących drewno:

- dezynsekcja gazowa

- impregnacja

 

Chemiczne zwalczanie szkodników technicznych drewna za pomocą toksycznych gazów

Środki gazowe używane do dezynsekcji drewna są bardzo skuteczne nawet przy stosunkowo krótkim działaniu. Gaz wnika w mikroszczeliny w drewnie „penetrując” je w całym przekroju (foto). Zastosowanie komór pozwalających wytworzyć wstępne podciśnienie pozwala skrócić czas zabiegu. W przypadku budynków wydłuża się czas dezynsekcji o kilka dni, przy normalnym ciśnieniu atmosferycznym.

W celu utrzymania stężenia gazu wystarczającego do przeprowadzenia dezynsekcji, budynki są uszczelniane. W zależności od warunków obiektu, uszczelnieniu mogą podlegać części  budynku lub całe budynki zamykane pod namiotami foliowymi. Konieczna jest kwarantanna obiektu, uniedogodnieniem jest również problem pozostałości chemicznych. Po procesie dezynsekcji budynek jest wietrzony. Charakterystyczny zapach może jednak utrzymywać się przez kilka dni.

Zastosowanie ozonu

Rozwiązaniem problemu pozostałości chemicznych, może być rozszerzenie procesu dezynsekcji o zabieg ozonowania. Ozon w formie gazowej jest wykorzystywany do sterylizacji pomieszczeń mieszkalnych i do sterylizacji odorów. Ponadto jest skutecznym środkiem wirusobójczym, bakteriobójczym i grzybobójczym. Ozon, będąc jednym z najsilniejszych utleniaczy, jest skutecznym i szybkim środkiem do dezynfekcji chemicznej. W budynku może być wytwarzany w przenośnych generatorach, nie ma szkodliwych produktów ubocznych, a jego nadmiar rozkłada się do tlenu. Przy jego stosowaniu unikać należy kontaktów ludzi z mieszaniną ozonowo-powietrzną. Po wentylacji pomieszczeń, gdy resztki ozonu ulegną rozkładowi, można ponownie użytkować oczyszczane pomieszczenie.

Dezynsekcja gazowa jest zabiegiem bardzo trudnym, wymagającym odpowiedniej wiedzy i doświadczenia.

„Gazowanie budynków może być wykonywane jedynie przez wyspecjalizowane firmy mające odpowiednie uprawnienia, gdyż wymaga to umiejętności kwalifikowania obiektu, doboru środka (z uwzględnieniem możliwości reagowania gazów z niektórymi materiałami, palności, a nawet wybuchowości niektórych gazów), konieczności określenia ilości i czasu działania środka oraz odpowiedniego postępowania przygotowawczego i kończącego. Drewno poddane dezynsekcji przy użyciu toksycznych gazów wymaga uzupełniającego zabezpieczenia impregnatem przed ponownym opanowaniem przez owady lub powtarzania zabiegu gazowania co pewien czas.” (Ochrona budynków przed korozją biologiczną 2001, Praca zbiorowa pod redakcją prof. dr hab. inż. Jerzego Ważnego i dr inż. Jerzego Karysia).

Dezynsekcja gazowa jest skuteczna tylko w dodatnich temperaturach.

 

Impregnacja,

chemiczne zabezpieczanie drewna i zwalczanie szkodników technicznych drewna

Do zwalczania owadów w wyrobionym drewnie nadają się jedynie specjalne impregnaty, nie wszystkie impregnaty mają dobre właściwości owadobójcze. Impregnaty zabezpieczające przed owadami mogą również spełniać inne funkcje: zabezpieczać przed grzybami, przed wilgocią, zmniejszać palność czy też hydrofobizować powierzchnię elementów drewnianych. Przewidziany zakres zastosowania podawany jest na etykiecie i w karcie technicznej preparatu.

Impregnaty zabezpieczają drewno przed owadami oraz mogą zwalczać szkodniki w drewnie już żerujące.

Impregnat aplikowany na powierzchnię drewna niszczy szybko te larwy, które będą się wgryzać w drewno lub te, które już żerują tuż pod powierzchnią kawałka drewna. Celem stosowania impregnatów na powierzchnię drewna jest więc stworzenie trwałej i toksycznej powłoki chemicznej na powierzchni drewna. Wystarczy jeśli insektycyd dostanie się do drewna na głębokość do 3 mm aby był skuteczny.

Impregnaty zalecane do zwalczania szkodników drewna charakteryzują się długotrwałym działaniem pozostałości, w związku z tym chronią wyroby drewniane przez dłuższy czas. Insektycydy w płynie lub w aerozolu mogą być wprowadzane przez otwory wylotowe (np. w przypadku mebli) do kanałów wygryzionych przez larwy.  W celu zwiększenia wnikania impregnatu w drewno można nawiercać otwory, w które wprowadzamy preparat. W przypadku aplikacji impregnatu do kanałów wydrążonych przez szkodniki, skuteczność zabiegu jest niska. Mączka drewniana wypełniająca kanały utrudnia wnikanie środka, a larwy szkodników rzadko zasiedlają wyeksploatowane kanały wypełnione odchodami i trocinami.

Zwiększona wilgotność drewna, zwłaszcza ponad punkt nasycenia włókien, powoduje, że użycie impregnatów do dezynsekcji jest nieskuteczne ze względu na obecność rozpuszczalników organicznych w ich składzie.